top of page
  • Foto van schrijverCaspar van der Winden

Het nieuwe juridische front van de EU in de strijd tegen corruptie

A hand firmly refusing a stack of cash, symbolizing the rejection of bribery and the upholding of ethical standards.

Op 14 juni 2024 heeft de Europese Raad haar juridische standpunt tegen corruptie geharmoniseerd door de aanneming van een uitgebreide nieuwe richtlijn die gericht is op het terugdringen van corrupte praktijken in zowel de publieke als de private sector. Deze nieuwe richtlijn vertegenwoordigt een cruciale verschuiving in de EU's aanpak van corruptiebestrijding, door eerdere uiteenlopende wetten samen te voegen in één robuust kader.


Geharmoniseerd juridisch kader

De richtlijn vervangt de wet uit 2003 over corruptie in de private sector en het EU-Verdrag van 1997 inzake corruptie met betrokkenheid van ambtenaren. Deze samenvoeging in één enkele richtlijn vereenvoudigt het juridische landschap, waardoor het voor lidstaten gemakkelijker wordt om anti-corruptiemaatregelen consistent te implementeren en te handhaven. De herziene richtlijn wijzigt ook de wet van 2017 betreffende fraude en andere misdrijven die de financiële belangen van de EU schaden, en breidt het toepassingsgebied uit naar een breder scala aan corrupte activiteiten.


Uitgebreide definitie en bestraffing van corruptie

Een belangrijk kenmerk van de nieuwe richtlijn is de geharmoniseerde definitie van corruptiemisdrijven, die vereist dat alle EU-landen dezelfde corruptiehandelingen op een uniforme manier strafbaar stellen. Misdrijven zoals omkoping, verduistering, handel in invloed, belemmering van de rechtsgang en onrechtmatige verrijking zijn nu strafbaar onder een geharmoniseerd juridisch kader. Straffen zijn gestandaardiseerd, waarbij natuurlijke personen gevangenisstraffen van twee tot vier jaar krijgen afhankelijk van de ernst van het misdrijf, en rechtspersonen (bedrijven) boetes moeten betalen van ten minste 3% tot 5% van hun wereldwijde omzet of ten minste EUR 24 tot 40 miljoen.


Versterking van jurisdictie en grensoverschrijdende samenwerking

De richtlijn breidt de jurisdictie uit, zodat lidstaten corruptie gepleegd in het buitenland door hun onderdanen of inwoners kunnen vervolgen, waardoor de EU beter in staat is om corruptie internationaal aan te pakken. Deze bepaling is cruciaal voor de aanpak van misdrijven die nationale grenzen overschrijden, en weerspiegelt de mondiale aard van corruptie en de noodzaak voor grensoverschrijdende juridische mechanismen.


Preventieve maatregelen en publieke bewustwording

Naast strafmaatregelen legt de richtlijn de nadruk op preventie. Lidstaten worden aangemoedigd om deel te nemen aan bewustwordingsinitiatieven en om transparantie en verantwoording in hun openbare besturen te waarborgen. De oprichting of verbetering van toegewijde anti-corruptie-instanties is verplicht, waarbij de richtlijn voorschrijft dat deze instanties autonoom moeten opereren en goed uitgerust moeten zijn, zowel in termen van gekwalificeerd personeel als financiële capaciteit.


Wetgevingsproces en internationale afstemming

Na de aanneming van deze richtlijn door de Raad zullen de onderhandelingen met het Europees Parlement, dat zijn standpunt al in februari 2024 heeft verwoord, worden voortgezet. De finalisering van deze richtlijn zal een aanzienlijke vooruitgang betekenen in het wetgevingskader van de EU, waardoor het beter in lijn komt met internationale normen, met name het Verdrag van de Verenigde Naties tegen Corruptie (UNCAC).


Conclusie

De nieuwe richtlijn van de Europese Unie inzake corruptie markeert een belangrijke stap richting een transparanter, verantwoordelijker en corruptiebestendiger Europa. Door het vereenvoudigen van het juridische kader, het uniform definiëren van misdrijven en het benadrukken van zowel strafmaatregelen als preventieve maatregelen, streeft de EU ernaar haar instellingen te versterken tegen de alomtegenwoordige dreiging van corruptie, waardoor het publieke vertrouwen en de economische stabiliteit in het hele continent worden verbeterd.


Dit uitgebreide juridische initiatief weerspiegelt een urgente collectieve reactie op de uitdagingen die corruptie met zich meebrengt, zoals bevestigd door recente enquêtes die wijzen op wijdverspreide zorgen over corruptie onder EU-burgers en bedrijven.

Comments


Commenting has been turned off.
bottom of page