DNB: aantal zzp'ers daalt, wie stopt vindt meestal snel ander werk

De Nederlandsche Bank (DNB) publiceerde op 15 oktober 2026 een analyse van zzp'ers die stoppen. Het aantal zzp'ers daalt voor het eerst in ruim twintig jaar, en wie stopt, vindt meestal snel ander werk. Wat betekent dat voor organisaties die met zelfstandigen werken?
De cijfers
Medio 2026 waren er ongeveer 131.000 minder zzp'ers dan eind 2024, toen het aantal mensen met zzp als hoofdbaan met bijna 1,3 miljoen een piek bereikte. Nog altijd heeft ongeveer 12 procent van de werkenden een zzp-baan als hoofdbaan. Meer dan de helft van wie stopt, heeft binnen een kwartaal weer betaald werk. Ongeveer een derde vindt een vaste baan of een baan met uitzicht op een vast contract; een vergelijkbare groep vindt flexibel werk. Slechts 7 procent wordt werkloos. Bijna de helft van wie ander werk vindt, stapt over naar een andere sector en bijna 40 procent zit een kwartaal later in een andere beroepsgroep.
Oorzaak niet vast te stellen
De daling valt samen met het einde van het handhavingsmoratorium op schijnzelfstandigheid per 1 januari 2025. Of strengere handhaving de belangrijkste oorzaak is, kan DNB niet vaststellen: de gegevens laten niet zien waarom mensen stoppen. Wel ziet DNB veel beweging in sectoren waar schijnzelfstandigheid vaak ter discussie staat, zoals de zorg, de bouw en de facilitaire en zakelijke dienstverlening.
Wat betekent dit voor opdrachtgevers?
De markt beweegt al, terwijl de Zelfstandigenwet volgens de planning pas in januari 2028 in werking treedt. Aan de juridische maatstaf verandert tot die tijd niets. Of een overeenkomst een arbeidsovereenkomst is in de zin van artikel 7:610 BW, volgt uit uitleg en kwalificatie van de overeenkomst aan de hand van alle omstandigheden van het geval (HR 24 maart 2023, ECLI:NL:HR:2023:443). Die beoordeling blijft per opdracht maatwerk.
Praktische tips
Breng per opdracht in kaart wat partijen zijn overeengekomen en hoe de opdracht feitelijk wordt uitgevoerd.
Wacht niet op de Zelfstandigenwet: sinds 1 januari 2025 handhaaft de Belastingdienst weer.
Leg je beoordeling en eventuele aanpassingen vast, zodat je die bij een controle kunt onderbouwen.
Meer over dit onderwerp lees je in onze kennisbank over schijnzelfstandigheid. Wil je weten hoe jouw organisatie ervoor staat? Neem contact met ons op; we denken graag met je mee.
Deze blog bevat algemene informatie en is geen juridisch advies. Neem voor advies over je specifieke situatie contact met ons op.







