top of page

Eindadvies regeringscommissaris: gedragscode en vertrouwenspersoon nodig om verandering op de werkvloer te verankeren

Foto van schrijver: Joost van Ladesteijn
Joost van Ladesteijn
14 minuten geleden
2 minuten om te lezen

Op 17 november 2026 stuurde staatssecretaris Tielen (Onderwijs en Emancipatie), mede namens de minister van Werk en Participatie, de Tweede Kamer het eindadvies van Mariëtte Hamer, regeringscommissaris seksueel grensoverschrijdend gedrag en seksueel geweld. Het advies is gedateerd 10 november 2026; na vierenhalf jaar loopt haar mandaat af. Voor werkgevers gaat het vooral om twee instrumenten: de gedragscode en de vertrouwenspersoon.

Van handreiking naar sectoraanpak

Hamer begon bewust op de werkvloer. Zij maakte de handreiking 'Cultuurverandering op de werkvloer' voor alle werkgevers in Nederland. Samen met de Stichting van de Arbeid en het ministerie van SZW wordt die handreiking via een sectoraanpak in de praktijk gebracht. Die aanpak loopt inmiddels in veertien arbeidsmarktsectoren.

Volgens het advies koos het kabinet dit jaar voor die sectoraanpak als alternatief voor een wettelijk verplichte gedragscode, die aanvankelijk onderdeel was van het Nationaal Actieprogramma. Hamer maakt zich zorgen dat het werk stil komt te liggen nu haar mandaat afloopt.

Wat adviseert Hamer?

Aan de minister van Werk en Participatie adviseert zij onder meer:

  • de sectoraanpak een vaste plek, meerjarige financiering en voldoende capaciteit te geven, zodat de veertien sectoren hun plannen kunnen uitvoeren en nieuwe sectoren kunnen aansluiten;

  • het besluit over het wetsvoorstel verplichte gedragscode te heroverwegen, of anders de sectoraanpak voort te zetten, waar een gedragscode onderdeel van is;

  • te zorgen voor een spoedige afronding van het initiatiefwetsvoorstel voor verplichte vertrouwenspersonen.

Volgens Hamer zijn een deskundige vertrouwenspersoon en een gedragscode die richting geeft aan gedrag en cultuur nodig om de veranderingen op de werkvloer blijvend te verankeren. Het kabinet reageert eind 2026, in de eindrapportage van het Nationaal Actieprogramma.

Wat geldt nu al?

Of een gedragscode en een vertrouwenspersoon wettelijk verplicht worden, blijft dus open. Dat betekent niet dat werkgevers nu niets hoeven te doen. Op grond van artikel 3 lid 2 Arbeidsomstandighedenwet voert de werkgever een beleid gericht op voorkoming en, als dat niet mogelijk is, beperking van psychosociale arbeidsbelasting. Daaronder vallen volgens artikel 1 lid 1 van die wet onder meer agressie of geweld, pesten en seksuele intimidatie. Een gedragscode, een vertrouwenspersoon en een klachtenregeling zijn gangbare manieren om aan die plicht invulling te geven.

Praktische tips

  • Toets je huidige beleid aan de handreiking 'Cultuurverandering op de werkvloer' en aan de afspraken in je eigen sector.

  • Leg de gedragsregels vast in een gedragscode en zorg dat medewerkers weten waar zij terechtkunnen, bijvoorbeeld bij een interne of externe vertrouwenspersoon.

  • Volg de kabinetsreactie bij de eindrapportage van het Nationaal Actieprogramma eind 2026 en het initiatiefwetsvoorstel voor verplichte vertrouwenspersonen.

Wil je weten wat dit voor jouw organisatie betekent? Neem contact met ons op.

Deze blog bevat algemene informatie en is geen juridisch advies. Neem voor advies over je specifieke situatie contact met ons op.

bottom of page