NOvA over de Zelfstandigenwet: een veilige haven vooral waar al duidelijkheid is
Op 29 oktober 2026, de laatste dag van de internetconsultatie, diende de Nederlandse orde van advocaten (NOvA) een advies in over het conceptwetsvoorstel Zelfstandigenwet. Het advies is opgesteld door de Wetgevingsadviescommissie arbeidsrecht; de algemene raad van de NOvA sluit zich bij de overwegingen aan.
Waardering, maar ook kritiek
De commissie waardeert het uitgangspunt van het wetsvoorstel, maar plaatst kritische kanttekeningen. Wordt niet aan de nieuwe zelfstandigentoets en werkrelatietoets voldaan, dan moet alsnog de bestaande holistische toets worden toegepast om te beoordelen of sprake is van een arbeidsovereenkomst. Er komen dus toetsen naast elkaar te staan.
Inbedding en de feitelijke uitvoering
In de nieuwe toetsen telt inbedding als eigenstandig criterium volgens de commissie alleen indirect mee. De Hoge Raad (HR 24 maart 2023, ECLI:NL:HR:2023:443, Deliveroo) noemt de inbedding van het werk en van degene die het werk verricht in de organisatie en bedrijfsvoering van de opdrachtgever juist als mogelijk relevante omstandigheid. Omdat de werkrelatietoets niet afhangt van de afspraken maar van de manier waarop partijen hun relatie uitvoeren, en op elk moment kan worden getoetst, vraagt de commissie zich af of opdrachtgevers de wet als veilige haven zullen ervaren.
De conclusie van de commissie
Volgens de commissie biedt de Zelfstandigenwet vooral duidelijkheid in situaties waarin ook onder de huidige wet al duidelijk is dat veilig als zelfstandige kan worden gewerkt. Tegelijk ziet zij een reëel risico op uitholling van het draagvlak voor collectieve regelingen. Buiten de veilige haven blijft de vraag beslissend of de overeenkomst een arbeidsovereenkomst is in de zin van artikel 7:610 BW.
Praktische tips
Ga er niet van uit dat de veilige haven vooraf zekerheid biedt: de feitelijke uitvoering van de overeenkomst blijft bepalend.
Beoordeel per opdracht de uitleg en kwalificatie van de overeenkomst aan de hand van alle omstandigheden, inclusief inbedding.
Volg het verdere wetgevingstraject; na de consultatie kan het wetsvoorstel nog veranderen.
Lees ook onze Insight Zelfstandigenwet: de veilige haven biedt geen zekerheid vooraf en is geen nieuwe inhuurnorm en onze kennisbank over schijnzelfstandigheid. Werk je met zzp'ers? Doe de ZZP-inhuurscan of neem contact met ons op.
Deze blog bevat algemene informatie en is geen juridisch advies. Neem voor advies over je specifieke situatie contact met ons op.
